بهمن روشن

تحليل سينماي ايران ( از آغاز تا امروز )

عكس هنرمندان

با عرض سلام واراد ت  خدمت هنردوستا ن عزيز وگرامي

چند عكس زيباي قديمي  مربوط به هنرمندان دهه 40سينماي ايران  كه متاسفانه چند تن از انان ديگر درميان ما نيستند تقديم شما عزيزان ميكنم واز خدامند متعال براي در گذشتگان طلب امرزش وبراي انان كه در قيد حياط هستند ارزوي سلامت وتندرستي وعمر طولاني مينمايم

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه ششم خرداد 1392ساعت 11:46  توسط بهمن روشن   | 

بنام خدا

با عرض سلام وارادت خدمت  تمامي سينما دوستان عزيز

چند قطعه عكس مربوط به هنرمند عزيزسا لهاي دور سينماي ايرا ن آ قاي نا صر ملك مطيعي كه  انشاا لله هر كجا  كه هست سالم وسلامت باشند هنرمندي كه خاطرات بسياري ازاووفيلمهايش درسالهاي قبل از انقلاب ازاواسط دهه بيست تا اواخر دهه 50در ذهن ما قديميها هست  وانشاالله در اينده نزديك شرح مفصلي از زندگي نامه اين هنرمند ارجمند وهنرمندان ديگر تقديم حضورتان خواهد شد

http://upload.tehran98.com/img1/swowygqqobrthbln282z.jpg

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه هجدهم اردیبهشت 1392ساعت 9:16  توسط بهمن روشن   | 

بسم االله الرحمن الرحيم
باياد روزهاي بياد ماندني جبهه و جنگ ،چند قطعه عكس مربوط به آن روزها را به درخواست يكي از دوستان و همرزمان خود كه بعد از گذشت بيست و نه  سال از آن روزهاي خاطره انگيز از طريق وبلاگ همديگر را پيدا كرده ايم تقديم آن عزيز مي نمايم.

 

 

 

+ نوشته شده در  شنبه چهاردهم اردیبهشت 1392ساعت 8:53  توسط بهمن روشن   | 

                                          بسم الله الرحمن الرحيم

انقلاب در سينماي ايران - قسمت اول-

ضمن عرض تبريك سال نو خدمت تمام هم ميهنان عزيزو سالي سرشارازموفقيت وبهروزي براي شما عزيزان وهمچنين سربلندي كشورعزيزمان ايران راآرزو دارم.

درقسمتهاي گذشته شما عزيزان شاهد مروري بر سينماي ايران از گذشته تا بحال بوده ايد در اين قسمت وقسمتهاي آينده به سينماي نووسينماي جوان –سينماي مستند-سينماي سياسي-ديني -تاريخي –كمدي انتقادي -ضدفئودالي-اجتمائي -اعتيادو... درسالهاي پيش از انقلاب وبعد از انقلاب ميپردازيم اميد است كه بتوانم با ارائه اين مطالب نظر شما عزيزان را جلب كنم وبا نظرات وانتقادات شماعزيزان گامي دربهبود سينماي ايران برداريم ....

همان طور كه در قسمتهاي قبل خدمت شما سروران گرامي عرض كردم سينماي ايران دردهه هاي مختلف دچارتحولات زيادي قرارگرفت ودر اغاز هرتحولي كارگردانان ودست اندركاران سينما تا مدتي همان رويه را ادامه ميدادند به عنوان مثال در سال 1348با ساختن فيلم قيصر(مسعود كيميايي)موج جديدي سينماي ايران را دربرگرفت وفيلمهاي زيادي با تيپ وشمايل قيصر پرده سينمارا تسخير كرد

فيلمهائي با دست مايه جاهل كلاه مخملي واين موج تا سال 1355ادامه داشت واواخر سال 1355سينماي ايران كم وبيش رويه خود را عوض كرد وديگررقص وآوازوكافه وزدرخورد كافه اي خسته كننده شده بود وتماشاچي چيز ديگري ميخواست و با ساخت فيلمهائي از قبيل( گل خشخاش) ساخته داريوش كوشان  وفيلم ملكوت وسرايدارساخته (خسرو هريتاش)علفهاي هرز(اميرمجاهدومحمددلجو)وشام آخر (شهريار قنبري)وفيلمهاي ديگري از اين قبيل موج جديدي باعنوان سينماي جوان ايجاد شد گرچه درلابلاي اين فيلمها كماكا"فيلمها ئي با همان مضمونهاي سا لهاي قبل ساخته ميشد ولي سينماي جوان درحال شكل گرفتن بود .

ودر سالهاي 55-58فيلمهائي ازقبيل رابطه جواني وهمكلاس ساخته(سياوش شاكري)بوي گندم(امير مجاهدومحمددلجو)فريادزيرآب(سيروس الوند)درامتدادشب(پرويز صياد)پرستوهاي عاشق (فريدون رياحي)جاي امن (مرتضي عقيلي )وبسياري فيلمهاي ديگر..........

واين فصل تاسال 58 يك سال بعد از انقلاب ادامه داشت وفيلمهاي زيادي  در اين سالهاساخته شد كه البته با توجه به شرايط بسياري از اين فيلمها رنگ پرده راند يد ند.

درسال 1358سينماي ايران چندان فعاليت چشمگيري نداشت به جزچند فيلمي كه دررابطه با مبارزات مردم عليه طاغوطيان تهيه شده بود وحتي چند تاي انان به دلايلي موفق به اكران عمومي نشدند فيلمها ئي كه دراين راستا تهيه شدند فرياد مجاهد ساخته (مهدي معدنيان) كه بعد از اكران درتهران وچند شهرستان توقويف گرديد (راهي به سوي خدا) كه با تغييرنامهاي مرگ آفرينان-مردان خبيث به كارگرداني (جلال مهربان )وبازي  بيك ايمانوردي كه هرگزنتوانست اجازه پخش دريافت كند –شجاعان ايستاده مميرند(عباس كسائي ) ممنوع النمايش انفجار(ساموئل خاچيكيان )سرباز اسلام (امان منطقي )وسينماها كه تعداد معدودي از انها فعاليت داشتند يا به نمايش فيلمهائي ازسالهاي قبل  كه با حذف صحنه هائي توانسته بودند اجازه نمايش بگيرند ميپرداختند ويا معدود فيلمهاي ساخته شده در ان سالها كه داراي مضمون مبارزه عليه طاغوتيان يا اربابها ويا فيلمهاي مربوط به موادمخدرو فيلمهاي خارجي با مضامين انقلابي ازجمله فيلم (زد )و(چگوارا)(نبرد الجزاير) وفيلمهاي انقلابي ديگراز كشورهاي سوريه والجزاير ميپردا ختند ودر اين سا لهاي اوايل انقلاب كمتر فيلمي با دستمايه خانوادگي واجتمائي توليد ميشد.

 

درسالهاي اوايل ا نقلاب قبل از شروع جنگ تحميلي چندين فيلم با مضمون ضد فئودالي(ارباب رعيتي)نيز توليد شد كه البته مورد استقبا ل مردم كه در آن زمان اكثريت همين مردم خودشان طعم ظلم ومبارزه راچشيده بودند قرارگرفت از جمله اين فيلمهاميتوان ازفيلمهاي ( دانه هاي گندم )ساخته حسن رفيعي (چوپانان كوير)به كارگرداني حسن محجوب (عصيانگران )ساخته جهانگيرجهانگيري

 

 

 

(فرمان)كوپال مشكوه"  وچند ين فيلم ديگركه همگي تغريبا"داراي داستانهاي مشابهي بودند باشروع جنگ تحميلي درشهريورماه سال 1359سينماي جنگ كارخود را آغاز ميكند...

اولين فيلمي كه دررابطه با جنگ ساخته شد فيلم مرز ساخته (جمشيد حيدري) راميتوان نام برد .كه داستان اين فيلم مقاومت اهالي يك روستا به سركرد گي يك ارتشي اخراجي درمقا بل ارتش متجاوز دشمن است .وبعد فيلم برزخيها ساخته (ايرج قادري)كه البته گرچه اين فيلم در پايان به مبا رزه عليه تهاجم ارتش عراق به يكي از روستاهاي مرزي مي انجامد ولي اين فيلم جزوفيلمهاي سينماي جنگ محسوب نميشود ولي اين فيلم در زمان نمايش خود با توجه به استفاده سازنده فيلم از سوپراستارهاي مطرح هنرمندان سينماي قبل از انقلاب (محمدعلي فردين-ناصر ملك مطيعي-سعيدراد-ايرج قادري وگروهي ديگراز بازيگران) توانست موفقيت چشمگيري كسب كندوداستان اين فيلم تعدادي از محكومين انقلاب از زندان ميگريزند وقصد خروج از مرز را دارند كه در يك روستاي مرزي با حمله دشمن به روستا به كمك اهالي به مقابله با دشمن ميپردازند ودر پايان همگي كشته ميشوند اين فيلم پس از نمايش عمومي درتهران وچند شهرديگراكران آن ممنوع شد .وتااوايل دهه  70سازندگان بسياري اقدام به ساخت اينگونه فيلمها كردند كه البته همه آنها موفق نبود ندازجمله اين فيلمها (جانبازان )ساخته ناصرمحمدي-(عبورازميدان مين )جوادطاهري-(بازداشتگاه)كوپال مشكوه"‌

 

(ديارعاشقان )حسن كاربخش (نينوا )رسول ملاقلي پور(پيش تازان فتح)ناصرمهدي پور(پايگاه جهنمي)اكبرصادقي ويكي از فيلمهاي موفق جنگي كه پس از برزخيها توانست مخاطبين زيادي راجذب كند فيلم عقا بها به كارگرداني ساموئل خاچيكيان وبازي (سعيدراد-جمشيدآريا-رضارويگري)بود وچند ين فيلم ديگركه نتوانستندچندان موفقيتي بدست بيا ورند ولازم بذكراست كه در اكثر اين فيلمها از صحنه هاي مستند استفاده ميشدوتغريبا"داستا نهاي مشا بهي داشتند ودر اينگونه فيلمها كمي اغراق وقهرمان پردازي هميشه اعمال ميشد البته دراين كه رزمندگان ما هميشه قهرمان هستند وخواهند بود شكي نيست ولي بعضي از اينگونه فيلمها حتي براي خود رزمندگا ن ما وتماشاگران هم سئوال برانگيز ميشد البته ناگفته نماند كه اكثرتماشاگران دوست دارند قهرمانشان شكست ناپذير باشدوتهيه كنندگان فيلمها هم به خواسته تماشاچيان خود احترام ميگذاشتند درلابلاي اين فيلمها چندين فيلم هم با مضامين اعتياد وقاچاق مواد مخدرازجمله (تب مرگ يا افيون )ساخته مشترك امان منطقي وداريوش كوشان (تاراج )ايرج قادري (پنجمين سوارسرنوشت )ايرج قادري (فصل خاكستري يا تا آخرين نفس )شهرام شبيري (مرگ سفيد )حسين زندباف كه بجزتاراج ومرگ سفيد هيچكدام اكران نشدندوفقط فيلم پنجمين سوار سرنوشت كه در سال1360توليد شده بود پس از29سال ا كران شد درپايان جنگ سينماي ايران كم كم سمت وسوي خود راعوض كرد ودست اندركاران سينما به سوژه هاي جديد روي آوردند قاچاق مواد مخدر-سياسي –اجتمائي-ديني تاريخي –خانوادگي ودر دهه70فيلمهاي ضد فئودالي وجنگي ديگرچندان مخاطبي نداشت وتماشاگران ديگر چندان رقبتي به اينگونه فيلمها نشان نميدادند.

در آغازدهه 70بافعاليت دوباره گارگردانان كهنه كاروباسابقه سينماي ايران چهره سينماي ايران دگرگون شد كارگرداناني چون .كامران قدكچيان –خسرو معصومي-داريوش مهرجوئي –سيروس الوند-علي شاه حاتمي –كيانوش عياري-مسعودكيميائي -علي حاتمي-ابراهيم حاتمي كيا وجمال شورجه و..... ..كه با ساخت فيلمهائي درخشان مخاطبين زيادي رابه سا لنهاي سينما كشاندند وبراستي دهه 70دهه طلائي سينماي ايران است تعداد فيلمهاي

مطرح اين دوره كم نيستند(سارا)و(بانو)ساخته داريوش مهرجوئي(برخورد )سيروس الوند(تبعيديها)جهانگيرجهانگيري (دلشدگان )علي حاتمي (مسافران)بهرام بيضائي(هنرپيشه )و(ناصرالدين شاه اكترسينما)محسن مخملباف(ليلي با من است )كمال تبريزي كه اين فيلم اولين فيلم كمدي جنگي ايران محسوب ميشود(مسافرري)داود ميرباقري (آژانس شيشه اي )ابراهيم حاتمي كيا

وبسياري از فيلمهاي درخشان ديگر كه انشالله در اينده نزديك وقسمتهاي اينده به آن ميپردازيم

موفق باشيد                                 

                                                                                     

                                                                                              بهمن روشن

                                                                                            فروردين 1392

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و یکم فروردین 1392ساعت 8:21  توسط بهمن روشن   | 

نشاني و تلفن هاي تماس املاك آپاداناي اراك

 

                                              بسم الله الرحمن الرحيم 

باسلام

املاك آپاداناي اراك افتخار دارد جهت رفاه شما همشهريان گرامي در راستاي امور مربوط به املاك ‌( ازقبيل : خريد – فروش – رهن – اجاره ) با مشا وره رايگان 24ساعته در خدمت شما عزيزان سراسر استان باشيم ؛ با اميد اينكه شما عزيزان از ما رضا يت كامل داشته باشيد. هدف ما جلب رضا يت شماست.

نشاني : اراك –خيابان شهيد شيرودي (راه آهن )نبش كوجه فرهنگ

 تلفنهاي تماس:     41   و  3134940-0861

 

همراه :  (09188631651     بهمن روشن )      

     (09127272654     ابراهيم ونكي)

 

با مديريت :

  ( 09188622858           عطا روشن )

( 09183630031           محمد  ونكي )

 

  به اميد خانه دارشدن شما -  متشكريم

 

املاك آپاداناي اراك

 

 

 

 املاك آپاداناي اراك

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و دوم آبان 1391ساعت 13:12  توسط بهمن روشن   | 

فصل اول .سينماي كمدي درايران
پيشگفتار.
طنزومزاح در ايران سابقه اي دراز دارد چه به صورت كتاب از نويسندگان طنز پرداز آن زمان(عبيدزاكاني-ايرج ميرزاو.....)چه نمايشهاي روحوزي وقهوه خانه اي كه از ديرباز تا كنون هنوز هم در برخي از نقاط دورافتاده كشورمان منزلت خاصي دارد ومتاسفانه اين هنروالا درحال انقراض است .طنز پردازان با حكايات وداستانهاي طنز آميزوشوخيهاي خود به اقتضاي زمانه گژ رفتاريهاوخصلتهاي نابه هنجار مردم را به زباني ساده وروان به آنها تلقين ميكردند و چون اين گويشها به زبان طنزايراد ميشد نه تنها كسي را نمي آزرد بلكه باعث شادي ونشاط آنان هم ميشد و شايدبتوان گفت كه زبان طنزدر هر دوره زماني يكي از بهترين ونيشدارترين  صلاحها براي ابراز حق وحقيقت در هر جامعه اي بوده وخواهد بود به عنوان مثال در بارپادشاهان قديم هميشه بذله گويان ومسخرگان جايگاه خاصي داشتند مثلا"ابوالفوارس دلقك دربارديلميان وغزنويان - طلحك مسخره دربار سلطان محمود غزنوي – كريم شيره اي دربارقاجارو....كه هر كدام از اينها با آزادي كامل از هر شوخي رويگردان نبودند وحتي بعضي اوقات پا را فراتراز حدخود ميگذاشتند ومرد غضب قرارميگرفتندوتا زير تيغ هم ميرفتند ولي في ا لبداهه بازيركي خاصي خود را مي رهاندند تاثير قلم وزبان طنزدر بر انگيختن احساسات مردم وافشاي سياه كاريها موجب شد تا نمايشهاي طنزبا ذوق وسليقه مردم با مضمون هاي شاه ونوكر همان سياه چرده معروف كه در اكثر نمايشات بنام (مبارك )به مردم با نام نمايشات (سياه بازي )شناسانده شود واين نوع نمايش چنان در ايران با استقبال روبرو شد كه تا مد تهاي مد يد حتي تا حدودي در عصر تكنولوژي هنوز هم هر چند بصورت كمرنگ جايگاه خود را حفظ كرده است .ودر بعضي از نقاط كشورمان اينگونه نمايشات اجرا ميشود.
فصل دوم .ورود طنز به سينما(طنزپردازان سينما)
از آغاز مشرو طيت تا سلطنت رضا شاه با تشكيل گروههاي نمايشي در ايران مثل (شركت فرهنگ – تئاترملي- كمدي ايران – كمدي اخوان – كمدي موزيكال – ايران جوان و...)با مجموعه اي از نمايشات كمدي اجتمائي وانتقادي نمايشاتي را از قبيل (جعفرخان از فرنگ آمده .حاجي متجد د.آرشين مالالان.عاشق غريب .مشهدي عباد به روي صحنه بردند كه بعدها همين نمايشات با اندكي تغئيرات به صورت فيم ساخته شدند وبا اجراي اين نمايشات نوعي از طنز به سينما راه يافت .و بدين گونه ارتباط تنگاتنگي بين سينما وتاتربوجود آمد .
با ساخت فيلم آبي ورابي كه ميتوان ازآن به عنوان اولين فيلم بلند كمدي سينماي ايران نام برد كه در سال 1309توسط (آوانس اوگانيانس )ساخته شد ودر همان سال به نمايش گذاشته شد وبا بازي
(اوگانيانس- محمدخان ضرابي- احمددهقان- وسهرابي....)گفته ميشود كه نام فيلم از بخشهاي آخر نام دو بازيگراصلي آن (ضرابي وسهرابي)گرفته شده ومتاسفانه تنها نسخه اين فيلم در آتش سوزي سينما ماياك از بين رفت واز داستان آن اطلاعي دردست نيست .واين فيلم در زمان نمايش خودحدود ده هزارتومان فروش داشت وسود زيادي را نصيب تهيه كننده آن كرد و مخارج تهيه اين فيلم حدود 2500تومان بود وبعدازفيلم آبي ورابي هر سال چند فيلم با مضامين متفاوت كمدي ساخته مي شد كه فقط سرگرم كننده بودند وبه علت نداشتن سوژه نتوانستند ماندگار شوند .
شايد بتوان گفت كه تا سال 1330در سينماي ايران هنرمند كمدي وسينماي كمدي كه بتواند دردل مردم جابازكند وجود نداشت .
علي اصغر تفكري با بازي در فيلم شكارخانگي ساخته(علي دريا بيگي)در سال1330بابازي تفكري-صادق بهرامي – بانوروحبخش ودست كش سفيد(پرويزخطيبي)توانست به عنوان بازيگر كمدي نام خود را در سينماي كمدي ثبت كند از آن پس تهيه كنندگان وگارگردانان بسياري به سينماي كمدي اجتمائي روي اوردند

ياد تقي ظهوري- نصرت الله وحدت – ارحام صدر- تقدسي – (تيم 3نفره گرشا- متوسلاني- سپهرنيا)ميري –(ابراهيم فخار واسدالله يكتا )كه دراكثر فيلمها هردو با هم بودند- نصرت كريمي- جمشيد مهرداد وپرويز صياد(صمدآقاي معروف )كه هر كدام از اينها تغريبا در تمام فيلمها در كناربازيگر اصلي فيلم نقش مكمل راداشتندحال ميخواست فيلم كمدي باشد يا جدي به هر حال وجود اين مكمل ها در اكثر فيلمهاي آن زمان ضروري بود در اواسط دهه40پرويز صياد با مجموعه فيلمهاي صمد گام جديدي در سينماي كمدي انتقادي برداشت كه در تمامي اين فيلمها پرويز صياد در نقش يك روستائي ساده لوح با گروه مخصوص خود كه در اكثر اين فيلمها از اين گره استفاده ميشداز جمله(اميرفضلي-محمودبهرامي- حسن رضياني- علي زاهدي- فرخ لقا هوشمند- رضاشفيع –مينوشفيع- عنايت بخشي- نوذرآزادي-محمدگودرزي- و....)كه اين گروه تا اواسط دهه 50همكاري داشتندوبراستي موفق هم بودنددر سينماي كمدي ايران از ابتدا تا به امروز اكثر كمدي ها كمدي لهجه اي بوده وكمتر از حركتهاي كمدي استفاده مي شد وميشود به عنوان مثال فيلمهاي چارلي چاپلين وهارولد لويد وباستركيتون كه مربوط به دهه هاي 40و50ميلادي كه اكثر آنها فاقد ناطق ميباشند وفقط حركت وفدرت بازيگري است كه دراين آثارمعناي واقعي كمدي رابه تماشاچي مي فهماند وپس از گذشت نيم قرن هنوز براي تماشاچي تازگي دارد ولي در اكثرت فيلمهاي ايراني متاسفانه فقط از لهجه در خنداندن تماشاچي استفاده ميشدوميشودواصولا"فيلمهائي كه در ايران به نام كمدي توليد ميشوند كمدي سينمائي نيستند زيرا كمدي علاوه بر كلام حركت لازمه آن است البته نا گفته نماند در كشور ما هر لهجه اي شيريني خود رادارد وصداهاي ماندگار دوبلورهاي مختلف به جاي بازيگران شيريني خاصي راهمراه دارد مثلا" صداي گرم وزيباي مرحوم مقبلي  با چهره( هاردي وهمايون تبريزيان) صداي حميد قنبري با چهره (جري لوئس وسپهرنيا )آواي گرم وبسيار زيباي منوچهر اسماعيلي با صوت شكسته وغلط هاي املائي علاوه بر فهم ساده به شنونده با چهره هنرمنداني چون بيك ايمانوردي وپيتر فالك (ستوان كلمبوي معروف) صداي محمدعلي زرندي با چهره ساده ومعصوم (نورمن ويزدم )براي شنونده وبيننده لذت بخش وخنده دار ميشد واگر اين فيلمها را با صداي اصلي خود هنرپيشه ببينيد به نظر من هيچ جذابيتي براي بيننده ندارد پس نتيجه ميگيريم كه در فيلم كمدي  حركت وصوت لازم وملزوم يكديگرند.

 


به عنوان مثال همه ما وقتي فيلم لورل وهاردي را نگاه ميكنيم اگرهاردي را با صداي غير از مقبلي ببينيم وبشنويم چندان به مزاج تماشاچي كه عمري با اين لهجه عجين شده خوش نمي آيد
يا فيلمهاي جري لوئيس كه با صداي گرم حميد قنبري يك كمدي واقعي است وخود من يكي از علاقمندان اين فيلمها هستم متاسفانه در بعضي از فيلمها صداي ديگري جايگزين لهجه حميد قنبري شده وفيلم آن جذابيت را ندارد .و تنها حركات جري لوئس است كه به فيلم روخ ميبخشد.
در قسمتهاي آينده انشاءالله به بيوگرافي هنرمندان كمدي ايران ميپردازيم.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و هفتم شهریور 1391ساعت 12:30  توسط بهمن روشن   | 

                                           بسم االه الرحمن الرحيم

سينماي جنگ

باسلام وارادت خدمت عزيزان هنردوست مخصوصا" سينمادوستان عزيزهمانگونه كه در قسمتهاي قبلي خدمت شماعزيزان عرض كرده بودم با آغاز جنگ تحميلي درآخرشهريور59سينماي ايران به حالت تعطيل در آمد وتا چندين ماه اكثرسينماهاهاتعطيل شدندوآنهائي هم كه باز بودندچندان رونقي نداشتندوفيلم وفيلمسازي تعطيل بود پس از گذشت حدود يكسال از جنگ تهيه كنندگان وكارگردانان كه تا آن موقع فقط ساخت فيلمهاي خانوادگي وداستاني وتاحدودي كمدي ساز بودند بفكر ساخت فيلم جنگي افتادند حالا تصور اينكه براي اولين با ر اقدام به ساخت چنين فيلمهائي در ايران به دست كارگردانان وتهيه كنندگاني كه در عمر هنري خود كوچكترين اطلاعاتي در اين زمينه نداشتند چه شود...

تقريبا"اولين فيلمهائي كه با محتواي جنگ ساخته شد در سال 1360فيلم جانبازان (ناصرمحمدي )وفيلم مرز(فرج الله حيدري )كه نمايش آنها درسال 1361بود كه اين فيلمها هر چند حال وهواي جنگ رابازگو ميكنند ولي همانند فيلمهاي قبلاز انقلاب خالي از قهرمان پردازي نبود البته اينكه تمام رزمندگان ما قهرمان جبهه هابودند شكي نيست ولي متاسفانه اغراق وصحنه پردازي در اكثر اينگونه فيلمها ورمبو بازي كه نمونه آن در فيلم برزخي ها كم نبود ارزش اصلي را از بين ميبرد وبعد از فيلم جانبازان ومرز درسال 1361فيلم آواي غيب (سعيدحاجي ميري ) بازداشتگاه (كوپال مشكوه") عبور از ميدان مين ساخته (جواد طاهريان )ديارعاشقان (حسن كاربخش )بازداشتگاه (كوپال مشكوه")و...كه هر كدام به نحوي باز گو كننده داستان جنگ بودند البته ناگفته نماند در اين سينماي نو بنياد(سينماي جنگ) ساخت چنين فيلمهائي چندان هم آسان نبود چه از نظر هزينه وچه از نظرامكانات البته اكثراين فيلمها موفق هم از كار درآمدند وتماشاچيان را جذب كردند وهمين امر باعث شد كه دست اندركاران سينما علاوه بر ساخت فيلمهاي مختلف گريزي هم به سينماي جنگ بزنند و الحق هم موفق بودند وحتي بازيگران اينگونه فيلمها گروهي منتخب بودند كه در اكثر فيلمها از وجود آنها استفاده ميكردند ودراكثراين فيلمها از تصاوير مستند هم استفاده ميشد.

وباز هم افراط واغراق : همانگونه كه در فيلمهاي قبل از انقلاب ارتيست فيلم درمقابل چندين نفر قدعلم ميكردودرپايان پيروزمند وسرافرازالبته كمي زخمي كه دل تما شاچي برايش بسوزدفيلم به پايان ميرسيد متاسفانه درسينماي جنگ هم به خاطرتماشاجي وگيشه تعدادي از سينما گران سعي ميكرد ند كه چند رزمنده رادرمقابل فوجي از نيروي متخاصم قراردهند  وحتي گاهي اوقات  اغراق به حدي بود كه قهرمان فيلم با شهيد شدن همرزمان خود يك تنه درمقابل سربازان دشمن بدون هيچ خستگي مي ايستاد ومقاومت ميكرد ودر پايان مظلومانه وتنها با بدني خون آلود درميانه دشمن با عكس فرزند ش كه غرق خون بود به پايان ميرسيد.البته نا گفته نماند كه اينگونه فيلمها با تمام نقاط ضعف وقوت خود بر روحيه مردم ظلم ستيز بي تاثيرهم نبود وتماشاچي وقتي قهرمان خودرا ميديد كه بدون هيچ امكانات وچشمداشتي خالصانه درمقابل دشمن ايستادگي ميكند به وجد مي آمد سينماي جنگ كماكان تا سال 1369با همين موضوعات تكراري ادامه داشت با پايان گرفتن جنگ تحميلي فضاي سينما كمكم از حال وهواي جنگ بيرون آمد دست اندركاران سينما به سوي سوژههاي جديدي سوق داده شدند وديگر نمي خواستند با پايان يا فتن جنگ تما شاچي رابه آن روزها ببرند .......

باورود اولين گروه اسرادر سال 1369به ميهن اسلامي سينماي ايران توجه بيشتري به اين مسئله نشان داد وتصميم به ساخت فيلمهائي با موضوع اسارت رزمندگان گرفتند البته در زمان جنگ هم چندين فيلم با موضوعات اسارت ساخته شده بود واولين فيلمي كه به موضوع اسراپرداخت پرچمدارساخته(شهريار بحراني )بود وپس از آن فيلمهاي (حماسه مهران –اطاق1-عروس حلبچه)

يكي از زيباترين وبيادماندني ترين فيلمهائي كه به اين موضوع پرداخت (بوي پيراهن يوسف )ابراهيم حاتمي كيا (مردي شبيه باران )سعيد سهيلي بودند كه موفق به دريافت چندين جايزه از جشنواره فيلم فجر شدند وميتوان ازآنهابعنوان يكي از فيلمهاي شاخص سينماي دفاع مقدس نام برد.

در سال 1374كمال تبريزي با ساخت فيلم ليلي با من است موج جديدي را در سينماي ايران بوجود آورد اين فيلم آميخته اي از سينماي جنگ با سينماي كمدي بود كه تا آن موقع كسي آن را تجربه نكرده بود كه اين فيلم با بازي بسيار زيباي پرويز پرستوئي –محمود عزيزي –شهره لرستاني تبديل به  فيلمي بياد ماندني شد ودر زمان خود از فروش خوبي برخورداربود و متاسفانه چنين سوژههائي ديگردر سينماي ايران ديگر تكرارنشد.

+ نوشته شده در  چهارشنبه هشتم شهریور 1391ساعت 13:14  توسط بهمن روشن   | 

وضعيت سينماي ايران - قسمت چهارم ( سينماي پس ازانقلا ب )

همانگونه كه خدمت شماعزيزان هنردوست عرض كردم سينماي ايران تا سال 57قبل از انقلاب اسلامي هردهه دچار تحولات مي شد ازسال1357با شروع انقلاب اسلامي سينماي ايران به حالت نيمه تعطيل درآمدوتقريبا"فيلم وفيلمسازي تعطيل شد ومعدودفيلمهائي كه قبل ازاين سالها ساخته شده بودبا حذف تصاويررقص وآوازدر بعضي از سينماها كه از خشم مردم جان سالم به دربرده بودند به تمايش درآمدند كه البته چندان استقبالي هم از آنها نميشد واين فيلمها هم كم كمك با مرورزمان ازرده خارج شدند وجاي خود را به نمايش فيلمهاي ساخته شده انقلابي دادند وبعضي از كارگردانان رژيم قبل بازاررا كه داغ ديدند شروع به ساخت فيلمهاي انقلابي كردند با همان ستارهها وهنرمندان قبلي ولي به دلايلي (ممنوع التصوير شدن بعضي از هنرمندان –رعايت شئونات اسلامي –سوژه هاي ضد اخلاقي وانقلابي –و/.....)موفق به اخذ مجوز نمايش نشدند از جمله اين فيلمها (حكم تير1358)ساخته ايرج قادري وبازي منوچهروثوق –(سرنوشت سازان 1358)ساخته جهانگير جهانگيري وبازي بيك ايمانوردي وميري (ساخت ايران )اميرنادري و...........................................................      

بهر حال دردرسالهاي  اوايل انقلاب گارگرداناني كه مجوز ادامه فعاليت فيلمسازي را گرفته بودندبادست مايه هاي جديد شروع به فعاليت كردند وبا سوژههاي جديد وانقلابي پسند از قبيل (مبارزه عليه استبداد –قاچاق مواد مخدر-ضد فئودالي –و....)شروع به ساخت فيلمهاي متعددي كردند كه البته تعداد معدودي از آنان مجوز نمايش عمومي گرفتند .و تعدادي هم پس از چند نوبت نمايش از روي پرده به زير كشيده شدند و اين رويه تا سال  1359شهريور با شروع جنگ تحميلي ادامه داشت و مدتي باز سينما به حالت نيمه تعطيل درآمد.............................................................

در سال 1358هفت فيلم سينمائي ساخته شد.

1-    فرياد مجاهد.ساخته مهدي معدنيان .نمايش شهريور 58

2-    پرواز به سوي مينو.تقي سلحشور. نمايض آبان 58

3-    خونبارش .امير قويدل . نمايش تيرماه 59

4-    عصيان گران .جهانگير جهانگيري .(ضد فئودالي )نمايش سال 59

5-    زنده باد .خسرو سينائي .نمايش سال 59

6-    از فرياد تا ترور.منصور تهراني .نمايش در سال 59

البته دراين سال چند فيلم ديگر ساخته شد كه اجازه نمايش نگرفتند وبه دلايلي توقيف شدند.....

به عنوان مثال فيلمي با عناوين (راهي بسوي خدا – مرگ آفرينان – خبيث – مردان خبيث -) به كرگرداني جلال مهربان كه با اين تغير نامها وسانسور هم نتوانست مجوز نمايش بگيرد و توقيف گرديد ويكي از دلايل توقيف آن ممنوع چهره بودن  بيك ايمانوردي درج شده بود.همچنين فيلم خشم اللهي (عزيز رفيعي )شجاعان ايستاده مميرند (عباس كسائي ) آقاي هيرو گليف (غلام علي عرفان )

مسافر شب  (منصور تهراني )مفصد ين (امان منطقي )كه هرگز رنگ پرده را نديدند .

با آغاز جنگ تحميلي (شهريور 1359 )ونيمه تعطيل بودن سينماهاي كشور توليد فيلم به صفررسيد تاسال 1360كه ايرج قادري شروع به ساخت فيلمي با مضمون سينماي جنگ با نام برزخيها شد كه داستان فرار چند نفر زنداني از عيادي رژيم قبل وپناه بردن به يك روستاي مرزي جهت خروج از مرز كه مورد حجوم دشمن قرارميگيرد واين چند نفر علي رقم ميل باطني به كمك اهالي در مقابل دشمن مي ايستند ومقابله ميكنند ودرانتها همگي كشته ميشوند اين فيلم كه با كارگرداني ايرج قادري وسناريوئي از سعيد مطلبي وبازي جمعي از سوپر استارهاي سينماي قبل از انقلاب ( محمد علي فردين – ايرج قادري – سعيد راد- ناصر ملك مطيعي )در سال 1361 در بعضي از سينماهاي تهران به نمايش درآمد وبا موفقيت بي نظيري روبرو شد و اين فيلم براي ايرج قادري كه قبلا"فيلم موفق دادا كه داستاني كاملا" متفاوت با برزخيها را داشت ساخته بود موفقيت بزرگي را بهمراه داشت فيلم دادا كه يك فيلم ضد فئودالي بود كه اين فيلم هم با بازي .ايرج قادري. وجمشيدمشايخي .فخري خوروش .ولي شيراندامي وسناريوئي از سعيد مطلبي در زمان خود از فروش خوبي برخوردارشد به هر حال چند هنرمندي كه از فيلتر انقلاب عبور كرده بودند واجازه فعاليت داشتند (ايرج قادري – سعيدراد – داود رشيدي – مشايخي – انتظامي – نصيريان –و.....)حالا يا توبه نامه نوشته بودند يا مسئله مهمي در پرونده نداشتند به هر حال فعاليت رااز سر گرفتند وبا داستانهاي مختلف (جنگي- مبارزه عليه طاغوتيان – مواد مخدر- ضد فئودالي –ومضامين مذهبي )شروع به ساخت وتهيه فيلم كردند و سينماي ايران دوباره رونق گرفت با ساخت فيلم سفير(فريبرز صالح ) كه مضموني كاملا" مذهبي داشت با بازي (فرامرز قريبيان .مقبلي .جلال پيشوائيان.)وبا موسيقي بسيار زيباي كامبيز روشن روان فيلم بسيار زيبا ومتفاوتي از كاردرآمد وبا نمايش اين فيلم در سينماهاي تهران وشهرستانها وحتي نمايش  در شبكه سراسري موفقيت  چشمگيري بدست آورد از سال 1361به بعد سينماي جنگ آغاز به كار كرد كه انشالله در قسمت بعدي به آن ميپردازيم والسلام

+ نوشته شده در  سه شنبه دهم مرداد 1391ساعت 12:38  توسط بهمن روشن   | 

وضعيت سينماي ايران - قسمت سوم

همانگونه كه در قسمتهاي قبل گفته شد سينماي ايران درهردهه دچار تغييروتحولاتي شد وكاركرذانان وهنرمندان زيادي پا به اين عرصه گذاشتند كه هركدام افسار اين هنررابه هر سوئي كه ميخواستند ميكشيدند وكمتر هنرمندي بود كه اين هنر والا را به بدرستي پيش ببرد واكثريت آنها كه واقعا" هنرمند بودند اما به دلايلي0(  سود چوئي..جوحاكم در آن زمان..ارضاء سليقه تماشاچي..ويا......)قادر به اين كارنبودند .

با ساخت فيلم  گنج قارون در سال 1344به كارگرداني سيامك ياسمي كه در زمان خود از فروش خوبي برخوردار بود وجنجاليترين فيلم سال شد كارگردانان ديگررا كه سليقه مردم در آن زمان دستشان آمده بود به اين سو سوق داد وتا مدتي سوژه پسر كارگروفقيرواحتمالا"بي پدروبا مادر پيركه مدام قربان صدقه پسرش ميرفت زندگي ميكرد ودختر متمول وپولداركه پسر عموي خلاف كارش كه قصد بالا كشيدن ثروت پدرش رادارد و پسر فقير اتفاقي در مسير دختر قرارميگيرد وپسر عمو را رسوا ميكندودر آخرفيلم پسر پدر خود كه همان مرد متمول است پيدا ميكند وبا خوبي وخوشي فيلم پايان ميابد(گدايان تهران محمدعلي فردين1345-مردي از اصفهان اميرشروان1346-چرخ وفلك صابررهبر1346-داش احمدمنوچهر صادقپور1346-و....) وتماشاچي شاد وخرم سالن را ترك ميكرد واين رويه تا سال 1348ادامه داشت  با ساخت فيلم قيصرتوسط مسعود كيميائي وتهيه كنندگي عباس شباويز به سينماي ايران جان تازهاي بخشيده شدواين فيلم با گذشت 43سال هنوز هم در خاطره ها باقي است مخصوصا" با بازي بسيار زيباي جمشيد مشايخي-ناصر ملك مطيعي –وبهروز وثوقي.وآن ديالوگ  بهمن مفيد كه تا مدتي ورد زبا ن جوانان شده بود وبعد از آن ساخت فيلم گاو توسط داريوش مهرجوئي با هنرنمائي عزت الله انتظامي-علي نصيريان-جمشيد مشايخي-وتعدادي ديگر از هنرمندان سينماوتاتركه به راستي ميتوان ازاين فيلم به عنوان يك فيلم هنري سينماي ايران نام برد

عصركلاه مخملي ها

پس از موفقيت فيلم قيصرمخصوصا"آن قسمت ورود فرمان(ناصر ملك مطيعي )دادش قيصردر راهرو بيمارستان با لباس قصابي وكلاه شاپووموسيقي متن بسيار زيباي اسفنديار منفردزاده كارگردانان ديگر رابرآن داشت كه از اين نوع تيپ وموسيقي دست به ساخت اينگونه فيلمها بزنند البته دراواخر دهه 30مجيد محسني درفيلم لات جوانمرد به كارگرداني وبازيگري خودش ودرسال 1347نظام فاطمي با ساخت فيلم سالار مردان بابازي (ناصر ملك مطيعي-فرشيد فرزان ونادره كه بعدها دراكثر فيلمها نقس مادر ملك مطيعي رابازي ميكرد) خودش اينگونه تيپ را تجربه كرده بودندالبته قبل از اين سالها نيز جسته گريخته مصدق هم چندين بار اين تيپ را ارائه كرده بود ولي از فيلم قيصر به بعد ارائه اين تيپ رواج يافت وارائه دهندگان اين گونه تيپ ها هنرپيشگان شاخصي چون (ناصر ملك مطيعي –بهمن مفيد –مرتضي عقيلي –يدالله شيراندامي –رضافاضلي –همايون بودند )كه اكثرا" با رقص واوازوبهم ريختن كافه موزيك هاي ريتميك همراه بودوسازنده موزيك متن اكثر اين فيلمها (حسين واثقي كه براستي يكي از آهنگسازمان خوب كشورمان بود كه بعدا" در مورد او با شما عزيزان مفصلا"بحث خواهيم كرد )ميساخت كه اين فيلمها در زمان خود بسيار هم موفق وپر فروش وسرگرم كننده بود واين نوع فيلم تاسال 1355باساخت فيلم سينه چاك به كارگرداني ايرج قادري وبازي ناصر ملك مطيعي با همان تيپ جاهلي ولي بدون كلاه –ايرج قادري- پايان يافت ونصل جديدي ازسينماي ايران (نسل جوان )به وجود آمد.............................................................................

در سال 56 باساخت فيلمهاي فرياد زيرآب ساخته(سيروس الوند) بابازي داريوش وفرزانه تائيدي .ماهي هادرخاك ميميرندساخته مشترك(اميرمجاهدومحمددلجو)وبازي فرزان دلجووآيلين ويگن وجمشيدمشايخي

كلاغ (بهرام بيضائي )وبازي پروانه معصومي.منوچهرفريد.سوته دلان (علي حاتمي)بابازي هنرمندانه بهروزوثوقي .درامتدادشب (پرويز صياد )وبازي سعدكنگراني وبوي گنذم درسال1357(اميرمجاهد)بابازي دوتناز خوانندگان روز آن زمان ابي-شهرام-آيلين –فرزان دلجوسينماي ايران تقريبا"با فيلمهاي جاهلي خداحافظي كرد وتا سال 1357 با انقلاب اسلامي كه ديگر سينماي ايران از ريشه وبنياد دچار تحول عظيمي شدانشاالله در قسمتهاي آينده در مورد سينماي كمدي درايران وسينماي پس از انقلاب مفصلا"بحث خواهيم كرد.

+ نوشته شده در  یکشنبه هشتم مرداد 1391ساعت 12:19  توسط بهمن روشن   | 

وضعيت سينماي ايران - قسمت دوم

همانطور كه درقسمتهاي پيشين گفته شد تا سال 1327سينما ايران عملا" فعاليت چشمگيري نداشت و1327تاسال 1340باورد كارگرداناني تقريبا" كاربلد چون (ساموئل خاچيكيان.دكتراسمائيل كوشان.مهدي رئيس فيروز.سيامك ياسمي.علي كسمائي.و...‍)سينماي ايران جان تازهاي گرفت وساخت فيلمهاي خانوادگي .حادثه اي.كمدي .با مضامين مختلف قوت گرفت گارگردانان باهر ترفندي تماشاچيان را به سالن سينما ميكشاندند والحق تماشاچي عاشق سينما هم ناراضي از سالن بيرون نميرفت كارگردانان هم در آن موقع كه سليقه تماشاچي دستشان آمده بوداز هيچ كاري رويگردان نبودند رقص.آواز.متلك گوئي.لهجه.مشت ولگدپراني و....هرچيزي كه از دستشان بر ميآمد براي تماشاچي كم نميگذاشتند حتي با كپي برداري از بعضي فيلمهاي خارجي مخصوصا" هندي با احساس با تغئيراتي اندك  دل تماشاچي را به دست مي آوردند وتما شاچي هم با تعريف وتمجيد سالن را ترك ميكرد ولي الحق موفق هم بودند از سال 1340به بعد بازارفيلمهاي تجاري داغ شد ودر دهه 40تا50با ورود كلاه مخملي ها به سينماي ايران وجوان بي پول وبيكارودختر ثروتمند سوژه فيلمهاي فارسي شد واينگونه فيلمها كه تماشاچيان خاص خود راداشت باموفقيت هاي فراواني روبرو گرديدند وبا اينكه اكثريت  آنها داستانهاي نزديك به هم را داشتند اما مخاطبان زيادي را جذب كردند ولي اين فيلمها گر چه از نظر داستان وفيلمنامه چندان پيچيده نبودند اما پيام جوانمردي لوطي گري گذشت ورفاقت وفداكاري در آنها نهفته بود وتماشاچي اينگونه فيلمها هميشه خود را جاي نقش اول فيلم فرض ميكرد ودوست داشت در زندكي خارج از سالن سينما همچون او ياروياور افراد ضعيف باشد وهميشه سعي ميكرد به نوئي كه شده به كسي كمك كندالبته در كنار اين فيلمها فيلمهاي ديگري هم ساخته ميشد (كمدي .اكشن .جنائي.وخانوادگي )كه اينگونه فيلمها هم مخاطبين مخصوص خودراداشت به عنوان مثال ساموئل خاچيكيان با ساخت فيلمهائي چون (يك قدم تا مرگ .دلهره .ضربت .سرسام .)در دهه 40گام جديدي برسينماي پليسي  برداشت وبا اين نوع سينما عبدالله بوتيمار ورضا بيك ايمانوردي پاي ثابت اينگونه فيلمها شدند مخصوصا" بوتيمار كه كاملا" تيپي غربي داشت وانتخاب درستي براي اينگونه فيلمها بود .......................................... 

 باساخت فيلم گنج قارون 1344به كارگرداني سيامك ياسمي و با بازي هنرمندان محبوب آن دوره (محمد علي فردين .ظهوري .فروزان .آرمان )تحول جديدي در سينماي ايران بوجود آمد حكايت  جوان فقيرودختر پولداركه اين سوژه تا اوخر دهه 40 ادامه داشت.

 

+ نوشته شده در  شنبه هفتم مرداد 1391ساعت 13:3  توسط بهمن روشن   | 

مطالب قدیمی‌تر